සිංහල(Sinhala)

/vyawasthawa/

ව්‍යවස්ථාව යනු රාජ්‍යයේ ශ්‍රේෂ්ඨ නීතිය වන අතර එය රජය පිහිටුවීමේ රාමුව ස්ථාපිත කරයි. ශ්‍රී ලංකාවේ 1978 ව්‍යවස්ථාව ජනාධිපතිවාදී ක්‍රමය හඳුන්වාදී ශ්‍රී ලංකා ප්‍රජාතාන්ත්‍රික සමාජවාදී ජනරජය ස්ථාපිත කළේය.

Constitution

/prajatantrawadaya/

ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය යනු ජනතාව අතර බලය නිහිත වී නිර්වාචිත නියෝජිතයන් හරහා ක්‍රියාත්මකවන රාජ්‍ය පාලන ක්‍රමයයි. ශ්‍රී ලංකාව 1948 දී ස්වාධීනත්වය ලද දා සිට පාර්ලිමේන්තු ප්‍රජාතන්ත්‍රයක් ලෙස ක්‍රියාත්මකවේ.

Democracy

/nidahasa/

නිදහස යනු බාහිර දේශපාලන පාලනයෙන් නිදහස් වීමේ තත්ත්වයයි. ශ්‍රී ලංකාව (එවකට සිලෝනය) 1948 පෙබරවාරි 4 වෙනිදා බ්‍රිතාන්‍ය පාලනයෙන් නිදහස ලැබීය. මෙම දිනය සෑම වසරකම ජාතික දිනය ලෙස සමරනු ලැබේ.

Independence / Freedom

/sinhala/

සිංහල යනු ශ්‍රී ලංකාවේ සිංහල ජනයා කතා කරන ඉන්දු-ආර්ය භාෂාවකි. සිංහල භාෂාවට ආවේණික ලිපි රටාවක් ඇති අතර එහි සාහිත්‍ය සම්ප්‍රදාය වසර 2000 කට ද වඩා ඈතට දිවෙයි.

Sinhala

/baudhdha dharmaya/

බෞද්ධ ධර්මය සිද්ධාර්ත ගෞතම බුදුන් විසින් ආරම්භ කළ ආගමකි. ශ්‍රී ලංකාවේ ජනගහනයෙන් 70%ක් පමණ සේ ථේරවාද බෞද්ධ ධර්මය පිළිපදිනු ලැබේ. කන්දෙ ශ්‍රී දළදා මාළිගාව ලෝකයේ ප්‍රධාන බෞද්ධ ශුද්ධ ස්ථාන අතර ගැනේ.

Buddhism

/sri lanka/

ශ්‍රී ලංකාව ඉන්දියාවට දකුණෙන් ඉන්දියන් සාගරයේ පිහිටි දූපත් රාජ්‍යයකි. නිල නාමය ශ්‍රී ලංකා ප්‍රජාතාන්ත්‍රික සමාජවාදී ජනරජය යි. ස්වාභාවික සෞන්දර්යයෙන් 'ඉන්දියන් සාගරයේ මුතු ඇටය' ලෙස ප්‍රසිද්ධිය.

Sri Lanka

/aarthikaya/

ආර්ථිකය යනු භාණ්ඩ හා සේවා නිෂ්පාදනය, බෙදාහැරීම සහ පරිභෝජනය සම්බන්ධ ක්‍රමයයි. ශ්‍රී ලංකාවේ ආර්ථිකය සේවා, කෘෂිකර්මය (තේ, රබර්, පොල්), සංචාරක ව්‍යාපාරය සහ ඇඳුම් නිෂ්පාදනය මත පදනම් වේ.

Economy

/kanda/

කන්ද ශ්‍රී ලංකාවේ පැරණි රාජධානිවල අන්තිම අගනුවර වන අතර එය යුනෙස්කෝ ලෝක උරුම අඩවියකි. ශ්‍රී දළදා මාළිගාව සහ ඇසළ පෙරහැර නිසා ප්‍රසිද්ධිය.

Kandy

/te/

ශ්‍රී ලංකාව (කලින් සිලෝනය) ලෝකයේ විශාලතම තේ අපනයනකරුවන් අතර ගැනේ. සිලෝන් තේ එහි විශේෂ රස සහ ගුණාත්මකභාවය නිසා ලෝකය පුරා ප්‍රසිද්ධය.

Tea

/ithihasaya/

ඉතිහාසය යනු අතීත සිදුවීම් පිළිබඳ වාර්තාවයි. ශ්‍රී ලංකාවේ ලිඛිත ඉතිහාසය වසර 2,000 කට ද ඉක්මවන අතර, මහාවංශය වැනි ලේඛන ක්‍රි.පූ. 6 වැනි සියවසේ සිට දූපතේ බෞද්ධ ඉතිහාසය ලේඛනගත කරයි.

History

/jathika ekamuthuwa/

ජාතික එකමුතුව යනු ජාතියක් තුළ විවිධ ජනවාර්ගික, ආගමික සහ භාෂාමය ප්‍රජාවන් අතර ඒකජුතිකත්වය සහ සහජීවනයයි. ශ්‍රී ලංකාවේ සිවිල් යුද්ධය (1983–2009) අවසන් වූ පසු සිංහල-දෙමළ ඒකාබද්ධතාව ජාතිය ගොඩනැගීමේ ප්‍රධාන අභියෝගයකි.

National Unity

/parisaraya/

පරිසරය යනු ජීවීන්ගේ ස්වාභාවික සොබාදහම් පරිසරයයි. ශ්‍රී ලංකාව ලෝකයේ ජෛව විවිධත්ව ස්ථාන 36 ක් අතර ගැනෙන අතර, දකුණ-බටහිරට ගහනා වර්ෂාවනය සහ උතුරෙ වියළි කලාපීය වනාන්තර ඇත.

Environment

/shilpa kalaawa/

ශිල්ප කලාව යනු රෙදිවියන්, ලී කැටයම්, වෙස් මුහුණු සෑදීම සහ ලෝහ ශිල්ප ඇතුළු සාම්ප්‍රදායික නිර්මාණශීලී කුසලතාවන්ය. ශ්‍රී ලංකාවේ කන්දෑ ලෙස, ලක්වෑ කර්මාන්ත, බාටික් හා මැටි බඳු නිෂ්පාදනය ලෝකයට ප්‍රකටය.

Arts and Crafts

/dheewara/

ධීවර ව්‍යාපාරය යනු මාළු හා වෙනත් සාගරික ජීවීන් ඇල්ලීමේ ක්‍රමයයි. ශ්‍රී ලංකාවේ 1,340 km ක වෙරළ තීරය රටේ ධීවර කර්මාන්තයට ශ්‍රේෂ්ඨ පාදෙකි. ඉන්දියන් සාගරය ටූනා, ඉස්සා සහ අලංකාරක මාළු සම්පන්නය.

Fishing

/civil yuddya/

සිවිල් යුද්ධය යනු එකම රටක කඳවුරු අතර සන්නද්ධ ගැටුමකි. ශ්‍රී ලංකාවේ රජය සහ දෙමළ ගරිල්ලා (LTTE) අතර ගැටුම 1983 සිට 2009 දක්වා වසර 26 ක් පැවතුනු අතර ජීවිත 100,000 කට ද වඩා ගිලිහිනි.

Civil War

/sangskruthiya/

සංස්කෘතිය යනු සමාජයක ගති සිරිත්, ශිල්ප කලා, ආගමික ශ්‍රද්ධා සහ ජීවන රටාවෙහි ප්‍රකාශනයයි. ශ්‍රී ලංකාවේ සංස්කෘතිය සිංහල, දෙමළ, ඉස්ලාමීය, ඉන්දියානු, ලන්දේසි, පෘතුගීසි සහ බ්‍රිතාන්‍ය ශ්‍රේෂ්ඨ සාරධර්ම සමක් මිශ්‍ර කරයි.

Culture

/jala sampatha/

ජල සම්පත යනු මිනිස් ක්‍රියාකාරකම් සඳහා ප්‍රයෝජනවත් ජලය ස්වභාවිකව ලැබෙන ස්ථානයයි. ශ්‍රී ලංකාවේ 2,000 ක් ද ඉක්ම වූ ඈතෙහි ඉදිකළ පැරණි ජලාශ (වැව්) ජල කළමනාකරණයේ ලෝකෝත්තර ආදර්ශය.

Water Resources

/shikshaawa/

ශික්ෂාව යනු ඉගෙනීම සහ දැනුම ලබා ගැනීමේ ක්‍රමයයි. ශ්‍රී ලංකාව ශ්‍රේෂ්ඨ ආසියාවේ ඉහළම සාක්ෂරතා ශ්‍රේණිවලින් (92%ට ද ඉහළ) එකක් ලෙස කාර්ය ස්ථාන ඇත. ප්‍රාථමික පාසල් සිට විශ්ව විද්‍යාල දක්වා නොමිලේ ශිෂ්‍යයින්ට ලැබේ.

Education

/nila dhurawaliya/

නිල ධූරාවලිය යනු රාජ්‍ය ප්‍රතිපත්ති හා වැඩසටහන් ක්‍රියාත්මක කිරීමේ ක්‍රමයයි. ශ්‍රී ලංකාවේ රාජ්‍ය පරිපාලන ක්‍රමය බ්‍රිතාන්‍ය ජනාධිපතිවාද කළමනාකරණ ආදර්ශ මත ගොඩනැගී ප්‍රාදේශීය ප්‍රජාතාන්ත්‍රික ක්‍රමයට අනුකූලව අනුකූලිතය.

Public Administration

/prathisangskaarana/

ප්‍රතිසංස්කරණ යනු ආයතන, නීති හෝ ක්‍රම ක්‍රියාකාරිත්වය වැඩිදියුණු කිරීම සඳහා සිදු කළ වෙනස්කම්ය. 2022 ආර්ථික අර්බුදයෙන් පසු ශ්‍රී ලංකාව IMF ණය සහාය ව්‍යාපෘතියක් යටතේ ශ්‍රේෂ්ඨ ආර්ථික ප්‍රතිසංස්කරණ ගත් ශ්‍රේෂ්ඨ ස්ථිතිය.

Reforms

/viharaya/

විහාරය යනු බෞද්ධ සම්ප්‍රදායේ ආගමික ස්ථානය හා ධර්ම ගෙවල් සමූහය. ශ්‍රී ලංකාවේ අනුරාධපුර හා පොලොන්නරුව ක්‍රි.පූ. 3 වැනි සියවසෙන් ආරම්භ වූ ක්‍රි.ව. 9 වැනි සියවස තෙක් ඉදිකළ ශ්‍රේෂ්ඨ පූජනීය ස්ථාන UFC නාමාවලිය ලෝකෝත්තර ආදර්ශ ය.

Buddhist Temple / Monastery

/saahithyaya/

සාහිත්‍යය යනු ශාශ්වත කලාත්මක වටිනාකමෙහි ලිඛිත කෘතිය. සිංහල සාහිත්‍ය සම්ප්‍රදාය මහාවංශය (5 වැනි සියවස ක්‍රි.ව.) හා සිගිරිය ශිලා ලිවීම (5-8 සියවස) සමග ශ්‍රේෂ්ඨ ලෙස ම ඈතට දිව යයි.

Literature

/sancharaka vyaapaaraya/

සංචාරක ව්‍යාපාරය යනු ගමන, ආගන්තුකාවාසය හා විශ්‍රාම ක්‍රියාකාරකම් ඇතුළු ආර්ථික අංශයයි. ශ්‍රී ලංකාව ශ්‍රේෂ්ඨ ලෝකයේ ශීඝ්‍රයෙන් දිය‍ෙ‍ෙ‍ෙ‍ෙ‍ෙ ගිය සංචාරක ව්‍යාපාර ආර්ථිකවලින් ශ්‍රේෂ්ඨ.

Tourism Industry

/neethiya/

නීතිය යනු පාලන බලධාරිය විසින් පිළිගෙන ක්‍රියාත්මකවන රීති ක්‍රමයයි. ශ්‍රී ලංකාවේ නෛතික ක්‍රමය රෝමානු-ලන්දේසි, ඉංග්‍රීසි පොදු නීති, සහ විවිධ ප්‍රජාවන්ගේ පුද්ගලික කාරණා සඳහා චාරිත්‍ර නීති ශ්‍රේෂ්ඨ ලෙස ගොඩනැගී ඇත.

Law

/jathika geeyaya/

ජාතික ගීය යනු රටේ ශ්‍රේෂ්ඨ ජාතිකත්ව ශ්‍රේෂ්ඨ ශ්‍රේෂ්ඨ ස්ථාන ශ්‍රේෂ්ඨ ජාතික ශ්‍රේෂ්ඨ ගීයේ ශ්‍රේෂ්ඨය. ශ්‍රී ලංකා ජාතික ගීය 'ශ්‍රී ලංකා මාතා' සිංහල හා දෙමළ දෙඅංශෙන්ම ගායනා කළ හැකිය.

National Anthem

/aaharaya/

ආහාරය යනු පෝෂණය සඳහා පරිභෝජනය කරන ද්‍රව්‍යයි. ශ්‍රී ලංකාවේ ආහාර සංස්කෘතිය බත් හා ව්‍යංජන, පොල් කිරි, කුළුබඩු සහ නිවර්තන ප්‍රදේශ පළතුරු ඇතුළත් ශ්‍රේෂ්ඨ ලෙස ඉන්දියාව, මැදපෙරදිග සහ යටත්විජිත බලවතුන් සමග වාණිජ සම්බන්ධ නිසා බලපෑමකට ලක් ය.

Food

/kawiya/

කවිය යනු හැඟීම් ප්‍රකාශ කරන පද්‍ය කෘතියකි.

Poem

/ketikathawa/

කෙටිකතාව යනු කෙටි ගද්‍ය කෘතියකි.

Short Story

/nawakathawa/

නවකතාව යනු දිගු ගද්‍ය සාහිත්‍ය කෘතියකි.

Novel

/naatakaya/

නාටකය යනු රඟහල් ප්‍රදර්ශනය සඳහා ලිඛිත කෘතියකි.

Drama / Play

/gadhya/

ගද්‍ය යනු කාව්‍ය නොවන සාමාන්‍ය ලිඛිත භාෂාවකි.

Prose

/saahithya/

සාහිත්‍ය යනු කලාත්මක ලිඛිත කෘති සමූහයයි.

Literature

/sangeetaya/

සංගීතය යනු ශබ්ද සංවිධානය කළ කලාවකි.

Music

/narthanaya/

නර්තනය යනු ශරීරය සිදු කරන කලාත්මක චලනයයි.

Dance

/chithra/

චිත්‍ර යනු වර්ණ ගල් යොදා රූප නිර්මාණය කිරීමේ කලාවකි.

Painting

/kaetayam/

කැටයම් යනු ලී හෝ ගලෙහි රූප කැටයම් කිරීමේ කලාවකි.

Carving

/rookada/

රූකඩ යනු නූල් හෝ අතින් ක්‍රියාත්මක කරන නාට්‍ය රූපයකි.

Puppet

/sangskruthiya/

සංස්කෘතිය යනු සමාජයක ගති සිරිත් සහ කලාවන්ය.

Culture

/uthsawaya/

උත්සවය යනු ආගමික හෝ සංස්කෘතික සැමරීමකි.

Festival

/sampradhaaya/

සම්ප්‍රදාය යනු පරම්පරාවෙන් පරම්පරාවට දෙන ගති සිරිත්ය.

Tradition

/aahara/

ආහාර යනු ශරීරයට ශක්තිය ලබා දෙන ද්‍රව්‍යයි.

Food / Diet

/dharshonaya/

දර්ශනය යනු ජීවිතය හා ලෝකය ගැන ගැඹුරු විමර්ශනයයි.

Philosophy

/aathmaya/

ආත්මය යනු ශරීරයෙන් වෙනස් ආධ්‍යාත්මික සාරයයි.

Soul / Self

/nirwaanaya/

නිර්වාණය යනු දුකෙන් සහ නැවත ඉපදීමෙන් නිදහස් ශ්‍රේෂ්ඨ තත්ත්වයයි.

Nirvana

/dhyaanaya/

ධ්‍යානය යනු සිත නිශ්ශාන්ත කිරීමේ ආධ්‍යාත්මික පුරුද්දකි.

Meditation

/dharma/

ධර්ම යනු බුදු දහමේ ඉගැන්වීම් සහ ශ්‍රේෂ්ඨ ජීවන ක්‍රමයයි.

Dhamma / Dharma

/saawkhyaya/

සෞඛ්‍යය යනු ශාරීරික හා මානසික යහපත් තත්ත්වයයි.

Health

/aayurwedaya/

ආයුර්වේදය යනු ශාකසම්භව ඖෂධ ශ්‍රේෂ්ඨ ශාස්ත්‍රීය වෛද්‍ය ක්‍රමයයි.

Ayurveda

/aushadha/

ඖෂධ යනු රෝග සුව කිරීමට භාවිත ද්‍රව්‍යයකි.

Medicine / Drugs

/prathikaaraya/

ප්‍රතිකාරය යනු රෝගියකු සුව කිරීමට ලබා දෙන වෛද්‍ය සේවාවකි.

Treatment

/thaakshonaya/

තාක්‍ෂණය යනු විද්‍යාත්මක දැනුම ප්‍රායෝගිකව භාවිත කිරීමේ ක්‍රමයයි.

Technology

/parigonakaya/

පරිගණකය යනු දත්ත ගබඩා කර සැකසෙන විද්‍යුත් යන්ත්‍රයකි.

Computer

/antharjaalaya/

අන්තර්ජාලය යනු ගෝලීය ජාලයෙන් සම්බන්ධ ව තොරතුරු හුවමාරු ක්‍රමයයි.

Internet

/mrudhukaanga/

මෘදුකාංග යනු පරිගණකය ක්‍රියාත්මක කිරීමේ වැඩසටහන්ය.

Software

/widhyaawa/

විද්‍යාව යනු ස්වභාවධර්ම ගැන ක්‍රමවත් දැනුම ලබා ගැනීමේ ක්‍රමයයි.

Science

/bhauthika widhyaawa/

භෞතික විද්‍යාව යනු ද්‍රව්‍ය හා ශක්තිය ගැන විද්‍යාවකි.

Physics

/ganithaya/

ගණිතය යනු සංඛ්‍යා, ප්‍රමාණ ගැන ශාස්ත්‍රීය විෂයයකි.

Mathematics

/parisaraya/

පරිසරය යනු අප වටේ ඇති ස්වාභාවික ලෝකයයි.

Environment

/wanaya/

වනය යනු ගස් හා ශාකවලින් ආවරණය වූ භූමියයි.

Forest

/deshagunaya/

දේශගුණය යනු ප්‍රදේශයක දිගු කාලීන කාලගුණ රටාවකි.

Climate

/saagaraya/

සාගරය යනු ලෝකයේ විශාල ලවණ ජල කඳකි.

Ocean

/kanda/

කන්ද යනු ඉහළ ශ්‍රේෂ්ඨ භූ ප්‍රදේශයකි.

Mountain

/samaajaya/

සමාජය යනු ජනයා ඒකට ජීවත් වෙන ප්‍රජාවකි.

Society

/pawula/

පවුල යනු රුධිර සම්බන්ධ හෝ විවාහ ඔස්සේ බැඳුණු ජනකොට්ඨාශයයි.

Family

/adhyaapanaya/

අධ්‍යාපනය යනු ක්‍රමවත්ව දැනුම ලබා දීමේ ක්‍රමයයි.

Education

/paasala/

පාසල යනු ළමයින් දැනුම ලබන ආයතනයකි.

School

/bhaashaawa/

භාෂාව යනු ජනතාව අතර සන්නිවේදනයේ ක්‍රමයයි.

Language

/aarthikaya/

ආර්ථිකය යනු රටක නිෂ්පාදන හා බෙදාහැරීමේ ක්‍රමයයි.

Economy

/ithihasaya/

ඉතිහාසය යනු අතීත සිදුවීම් ගැන පාඩමකි.

History

/paalanaya/

පාලනය යනු රාජ්‍ය කළමනාකරණ ක්‍රමයයි.

Governance